John Deere B – dwucylindrowy ciągnik rzędowy do precyzyjnej kultywacji

John Deere B był lżejszym partnerem Modelu A i jednym z najważniejszych ciągników w historii Waterloo. Wprowadzony jako dwupługowa maszyna general-purpose, łączył oszczędny silnik poziomy z prześwitem i regulacją rozstawu potrzebnymi w uprawach rzędowych. Poniższe zestawienie nie miesza kolejnych modernizacji: liczby dotyczą późnej wersji stylizowanej z lat 1947–1952, o ile wiersz nie mówi inaczej.

Przy odtwarzaniu pracy zabytkowej maszyny liczy się nie tylko połysk lakieru. Właściwe ustawienie sekcji pielnika, osłon roślin, głębokości i toru jazdy decyduje, czy pokaz pozostanie bezpieczny i czy młoda kukurydza nie zostanie zasypana. Więcej praktycznych materiałów o eksploatacji maszyn można znaleźć na blogu MPM-24, a elementy wyposażenia warsztatowego i obsługowego w serwisie MPM-24.

John Deere B – tabela techniczna

Od niedrogiego pomocnika do bestsellera

Model B pojawił się rok po Modelu A jako mniejszy ciągnik dla gospodarstw, które nie potrzebowały maszyny trzy-pługowej. Jego sukces nie wynikał z jednego rekordu mocy. Rolnik mógł dobrać wąski, pojedynczy albo szeroki przód, pracować w dwóch rzędach, ciągnąć lekki pług, kosić, grabić i napędzać maszynę stacjonarną. Deere rozwijał tę samą ideę przez trzy wyraźne etapy nadwozia i kilka pojemności silnika.

W roku modelowym 1939 opływowa blacha zasłoniła wcześniejszą, surową konstrukcję. Ostatnia duża modernizacja z 1947 roku przyniosła ramę z tłoczonej stali, większy silnik, wygodniejsze siedzenie oraz szerzej dostępny rozruch elektryczny i oświetlenie. Dlatego przy zakupie części samo hasło „John Deere B” jest niewystarczające: potrzebny jest numer seryjny, rocznik i rozpoznanie generacji.

Indywidualne zastosowanie: dwa rzędy kukurydzy cukrowej

Na pokazie rolnictwa historycznego B może pracować z lekkim pielnikiem dwurzędowym. Najpierw na utwardzonym placu mierzy się rozstaw kół i odległość redlic od osi rzędów. Osłony powinny zatrzymywać bryły ziemi, lecz nie dotykać liści. Każdą sekcję ustawia się symetrycznie, a głębokość ogranicza tak, aby noże podcinały młode chwasty bez naruszania płytko położonych korzeni kukurydzy.

Próbny przejazd wykonuje się na pustym fragmencie pola. Operator wybiera bieg przed wjazdem, ponieważ przekładnia nie jest synchronizowana. Steruje patrząc jednocześnie na przednie koła i najbliższe rośliny, ale zatrzymuje maszynę przed jakąkolwiek korektą pielnika. Obsługa naziemna pozostaje poza pasem ruchu; nikt nie idzie obok sekcji roboczych.

Dlaczego wąski przód pomaga i czego nie wybacza

Podwójne koła skupione pod osią maski ułatwiają celowanie między rzędami i zawracanie na uwrociu. Ten układ nie daje jednak stabilności szerokiej osi na poprzecznym stoku. Pokaz należy wyznaczyć na równym polu, zawracać szerokim łukiem, utrzymywać niską prędkość i unikać gwałtownego hamowania jednym pedałem. Balast nie naprawia złej geometrii trasy.

Obsługa przed uruchomieniem

Przegląd rozpoczyna się od paliwa, przewodów, chłodnicy, oleju w filtrze powietrza i luzów kierownicy. Następnie sprawdza się hamulce osobno i spięte, zatrzask sprzęgła ręcznego, mocowania kół, sworznie pielnika oraz osłony WOM i koła pasowego. Silnik uruchamia tylko wyznaczony operator, na luzie, z przygotowaną gaśnicą i bez widzów przed ciągnikiem.

Kontrola jakości zabytkowej pracy

Po pierwszych dwudziestu metrach mierzy się odsetek uszkodzonych roślin, szerokość nieobrobionego pasa i głębokość noży. Jeżeli ziemia zasypuje serca roślin, zmniejsza się prędkość lub koryguje osłony. Jeśli sekcja wchodzi w rząd zawsze po tej samej stronie, przyczyną częściej jest rozstaw albo luzy prowadzenia niż brak mocy. Dobry pokaz pozostawia równą powierzchnię i czytelny zapis ustawień dla następnego przejazdu.

Zakup i identyfikacja John Deere B

Najpierw należy sfotografować tabliczkę i odlewy, a dopiero potem porównywać wyposażenie. Maska, przód, siedzenie, rozrusznik, hydraulika i gaźnik mogły zostać wymienione w ciągu kilkudziesięciu lat. Ważniejsza od świeżej farby jest kompletność, stan bloku po zamarznięciu, zużycie przekładni, luz układu kierowniczego oraz udokumentowana historia. Cenne ślady napraw gospodarstwa warto zachować, jeśli nie zagrażają bezpieczeństwu.